ભારતમાં કર્મચારીઓ માટે મહત્વપૂર્ણ ગણાતા ઇપીએફઓમાં મોટો સુધારો કરવામાં આવ્યો છે. લોકસભામાં, સરકારે કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (ઇપીએફઓ) હેઠળ ચાલી રહેલા ઇપીએફઓ ૩.૦ સુધારાઓ અંગે વિગતવાર માહિતી આપી છે. શ્રમ અને રોજગાર રાજ્યમંત્રી શોભા કરંદલાજેએ જણાવ્યું હતું કે આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય સિસ્ટમને ઝડપી, પારદર્શક અને યુઝર-ફ્રેન્ડલી બનાવવાનો છે. જેમાં ખાસ કરીને ક્લેમ સેટલમેન્ટ ઝડપી બનાવવા, પ્રક્રિયાને સરળ બનાવવા અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ દ્વારા એક જ જગ્યાએ બધી સેવાઓ પૂરી પાડવાનો સમાવેશ થાય છે.
શું બદલાશે?
સૌથી મોટો ફેરફાર સેન્ટ્રલાઈઝ્ડ પેન્શન પેમેન્ટ સિસ્ટમ (સીપીપીએસ) સાથે આવ્યો છે. મંત્રીએ કહ્યું કે ૧ જાન્યુઆરી, ૨૦૨૫ થી, ઇપીએફઓ ની તમામ ફિલ્ડ કચેરીઓએ આ સિસ્ટમને સંપૂર્ણપણે અપનાવી લીધી છે. આ નવી સિસ્ટમની મદદથી, ૭૦ લાખથી વધુ પેન્શનરોને દર મહિને સમયસર અને કોઈપણ ભૂલ વિના તેમનું પેન્શન મળી રહ્યું છે, એટલે કે હવે પેન્શન ચુકવણીમાં વિલંબ કે અનિયમિતતાની ફરિયાદો ઘણી હદ સુધી ઘટી ગઈ છે.
ક્લેમ સેટમેન્ટ મામલે પણ મોટો સુધારો જોવા મળ્યો છે. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં ૨૫ ફેબ્રુઆરી, ૨૦૨૬ સુધી ₹ ૫ લાખ સુધીના કુલ ૩.૫૨ કરોડથી વધુ દાવાઓ ઓટો મોડમાં સેટલ કરવામાં આવ્યા છે. વધુમાં, કુલ એડવાન્સ દાવાઓમાંથી લગભગ ૭૧.૩૭ % આપમેળે સમાધાન કરવામાં આવ્યું હતું, જેના દ્વારા આશરે ₹ ૫૧,૬૨૦ કરોડની રકમ જારી કરવામાં આવી હતી. આનાથી સ્પષ્ટ થાય છે કે હવે લોકોને પોતાના પૈસા માટે વધુ રાહ જોવાની જરૂર નથી.
ઇપીએફ એકાઉન્ટ ટ્રાન્સફર હવે ખૂબ જ સરળ છે
નોકરી બદલતી વખતે ઇપીએફ ખાતું ટ્રાન્સફર કરવું પણ હવે ખૂબ સરળ બની ગયું છે. પહેલાં, આ પ્રક્રિયા માટે નોકરીદાતાની મંજૂરી અને અનેક સ્ટેપની જરૂર હતી, પરંતુ હવે કેવાયસી અપડેટ પછી આ કાર્ય આપમેળે થઈ રહ્યું છે. ૨૫ ફેબ્રુઆરી, ૨૦૨૬ સુધીમાં, લગભગ ૭૦.૫ લાખ ઓટો ટ્રાન્સફર દાવાઓ કોઈપણ હસ્તક્ષેપ વિના પ્રક્રિયા કરવામાં આવ્યા છે. ૨૧ લાખથી વધુ ટ્રાન્સફર દાવાઓ એવા છે જે કર્મચારીઓ દ્વારા પોતે નોકરીદાતાની મદદ વગર સબમિટ કરવામાં આવ્યા હતા.
એક મોટું ડિજિટલ અપગ્રેડ
જો આપણે ઇપીએફઓ ૩.૦ ને સરળ ભાષામાં સમજીએ, તો તે એક મોટું ડિજિટલ અપગ્રેડ છે, જેમાં કાગળકામ ઘટાડીને સમગ્ર પ્રક્રિયાને ઓનલાઈન અને ઓટોમેટેડ બનાવવામાં આવી છે. ક્લેમ સેટલમેન્ટ, જે પહેલા ૨૦ દિવસ સુધી થતી હતી, હવે ત્રણ દિવસથી ઓછા સમયમાં પૂર્ણ થઈ રહી છે. આનાથી કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો બંનેને નોંધપાત્ર રાહત મળી રહી છે. જોકે, સૌથી મોટા પ્રશ્ન (ઇપીએસ-૯૫ હેઠળ લઘુત્તમ પેન્શનમાં વધારો) પર હજુ સુધી કોઈ નક્કર જાહેરાત કરવામાં આવી નથી. સરકારે આ મુદ્દા પર પોતાનું વલણ સ્પષ્ટ કર્યું અને કહ્યું કે તે વિચારણા હેઠળ છે, પરંતુ હજુ સુધી કોઈ અંતિમ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો નથી. આવી સ્થિતિમાં, લાખો પેન્શનરોની નજર હવે આગામી નિર્ણયો પર ટકેલી છે.
