સરકારની આર્થિક સમીક્ષા રિપોર્ટ મુજબ ભારતે જીડીપી ના આધાર પર જાપાનને પાછળ છોડી દુનિયાની ચોથી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા બની છે. ૪.૧૮ ટ્રિલિયન ડોલરની જીડીપી સાથે ભારતે વૈશ્વિક સ્તરે મજબૂત સ્થાન બનાવ્યું છે.
નવા વર્ષની શરૂઆત પહેલાં ભારત માટે એક ઐતિહાસિક અને ગૌરવપૂર્ણ સમાચાર સામે આવ્યા છે. સરકારની તાજેતરની વાર્ષિક આર્થિક સમીક્ષા રિપોર્ટ અનુસાર, ભારતે કુલ ઘરેલુ ઉત્પાદન (જીડીપી)ના આધાર પર જાપાનને પાછળ છોડી દુનિયાની ચોથી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા તરીકે પોતાનું સ્થાન મજબૂત કર્યું છે. આ સિદ્ધિ માત્ર આંકડાઓ સુધી સીમિત નથી, પરંતુ તે છેલ્લા એક દાયકાથી સતત આગળ વધી રહેલી ભારતીય અર્થવ્યવસ્થાની શક્તિ અને દિશાનો પુરાવો છે.
સરકારના જણાવ્યા મુજબ, ભારતની જીડીપી હવે અંદાજે ૪.૧૮ ટ્રિલિયન ડોલર સુધી પહોંચી ગઈ છે. આ સાથે ભારત અમેરિકા, ચીન અને જર્મની પછી વૈશ્વિક આર્થિક ક્રમમાં ચોથા ક્રમે આવી ગયું છે. જો કે આ આંકડાઓની અંતિમ પુષ્ટિ આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાંકોષ (આઇએમએફ) દ્વારા કરવામાં આવશે, જેના સત્તાવાર ડેટા ૨૦૨૬ ની પ્રથમ છમાસિકમાં જાહેર થવાની શક્યતા છે. તેમ છતાં હાલના અંદાજો અને ગતિને જોતા ભારતનું આ સ્થાન લગભગ નિશ્ચિત માનવામાં આવી રહ્યું છે.
આર્થિક સમીક્ષા રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે છેલ્લા અનેક વર્ષોથી ભારતીય અર્થવ્યવસ્થા સતત ઊંચી ગતિએ આગળ વધી રહી છે. ખાસ કરીને છેલ્લા દસ વર્ષમાં ભારતની અર્થવ્યવસ્થાનો કદ લગભગ દોગણો થયો છે. મેન્યુફેક્ચરિંગ, સર્વિસ સેક્ટર, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ડિજિટલ અર્થતંત્રમાં થયેલા સુધારાઓએ આ વૃદ્ધિને મજબૂત આધાર આપ્યો છે.
વિત્ત વર્ષ ૨૦૨૫–૨૬ ની બીજી ત્રિમાસિકમાં ભારતની જીડીપી વૃદ્ધિ દર ૮.૨ % નોંધાઈ હતી, જે છેલ્લા છ વર્ષોમાં સૌથી વધુ છે. આ આંકડો દર્શાવે છે કે વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા અને વેપારિક પડકારો હોવા છતાં ભારતની આંતરિક આર્થિક ગતિ ખૂબ મજબૂત રહી છે. પ્રથમ ત્રિમાસિકમાં ૭.૮ % અને ચોથી ત્રિમાસિકમાં ૭.૪ % ની વૃદ્ધિએ સમગ્ર નાણાકીય વર્ષ દરમિયાન સ્થિર વિકાસનો સંકેત આપ્યો હતો.
રિપોર્ટમાં એ પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે કે મજબૂત ઘરેલુ માંગ ભારતની આર્થિક વૃદ્ધિનું મુખ્ય એન્જિન બની છે. ઉપભોક્તા ખર્ચ, રોકાણમાં વધારો અને સરકાર દ્વારા અમલમાં મૂકાયેલા સંસ્થાગત સુધારાઓએ અર્થતંત્રને સ્થિરતા આપી છે. આ સાથે સંતુલિત નાણાકીય નીતિ અને મોંઘવારી પર નિયંત્રણને કારણે અર્થતંત્રમાં વિશ્વાસનું વાતાવરણ સર્જાયું છે.
)
સરકારે આ સ્થિતિને ‘ગોલ્ડીલોક્સ’ પરિસ્થિતિ તરીકે વર્ણવી છે, જેમાં વિકાસ અને મોંઘવારી વચ્ચે યોગ્ય સંતુલન જોવા મળે છે. આવી સ્થિતિ કોઈપણ દેશ માટે અત્યંત અનુકૂળ ગણાય છે, કારણ કે તે લાંબા ગાળાની સ્થિર વૃદ્ધિ માટે મજબૂત પાયો તૈયાર કરે છે. દેશી અને વિદેશી આર્થિક સંસ્થાઓ પણ માનતી થઈ છે કે ભારતની આર્થિક સ્થિતિ આગામી વર્ષોમાં વધુ મજબૂત બનશે.
રિપોર્ટ અનુસાર, જો હાલની વૃદ્ધિ ગતિ જળવાઈ રહે, તો આગામી ઢાઈથી ત્રણ વર્ષમાં ભારત જર્મનીને પણ પાછળ છોડી દુનિયાની ત્રીજી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા બની શકે છે. તે સમયે ભારતની જીડીપી અંદાજે ૭.૩ ટ્રિલિયન ડોલર સુધી પહોંચવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. આ સાથે ભારત વૈશ્વિક આર્થિક મંચ પર વધુ પ્રભાવશાળી ભૂમિકા ભજવશે.
આ સિદ્ધિ ભારત માટે માત્ર આર્થિક સફળતા નહીં પરંતુ વૈશ્વિક વિશ્વાસનો પ્રતિક પણ છે. ઉદ્યોગ, સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમ, ડિજિટલ ઇનોવેશન અને યુવા કાર્યબળના કારણે ભારત હવે વિશ્વ માટે એક મહત્વપૂર્ણ વૃદ્ધિ એન્જિન બની રહ્યું છે. નવા વર્ષની પૂર્વસંધ્યાએ મળેલી આ ખુશખબરીએ દેશભરમાં આત્મવિશ્વાસ અને આશાનો સંદેશ આપ્યો છે.
